Foto: Roel Wijnants CC BY-NC 2.0
Geachte meneer Asscher, die 80.000 buitenlanders zijn echt nodig op de arbeidsmarkt
17 februari 2017 Marlies Rothoff
Student master Journalistiek en Nieuwe Media, Universiteit Leiden (2016/2017).
Merel Broere
Student master Journalistiek en Nieuwe Media, Universiteit Leiden (2016/2017).

Uitzendbureau Randstad wil 80.000 werknemers uit het buitenland halen om een aantal vacatures op te vullen die in Nederland al te lang open staan. ‘Nee’, zegt Lodewijk Asscher op Twitter. De lijsttrekker van de PvdA wil juist dat deze vacatures worden opgevuld door Nederlanders. Kan hij dit wel zeggen?

Uit onderzoek van het UWV blijkt dat we in Nederland een tekort aan vakmensen hebben op de arbeidsmarkt. Volgens de uitkeringsinstantie zijn er vooral in de techniek, ICT, zorg, de bouw en het onderwijs grote tekorten en dit wil men dus oplossen door deze vacatures te vullen met buitenlandse specialisten.

PvdA-lijsttrekker Asscher wil dat werklozen in Nederland deze vacatures in gaan vullen: “Duizenden Nederlanders verdienen de kans om nu weer aan het werk te komen. Bied scholing, een goed salaris en een vast contract”, aldus de reactie van Asscher op het plan van Randstad.

Jacques van den Broek, de topman van uitzendconcern Randstad, waarschuwt bij de NOS voor schade aan de economische groei in Nederland als er niks wordt gedaan aan het arbeidstekort. Volgens hem kampt met name de ICT-sector met grote tekorten. Om deze tekorten tegen te gaan, moeten er 80.000 arbeidskrachten per jaar vanuit de hele wereld worden ingehuurd.

Waarom geen Nederlanders?

Ook het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) vindt dat deze vacatures door immigranten vervuld moeten worden. Wessel Achterhoek, woordvoerder van het UWV, zegt: “Als je die vacatures nog het liefst vandaag wilt vullen heb je mensen uit het buitenland nodig. Omscholen duurt te lang voor bedrijven, daarnaast komen er te weinig nieuwe werknemers van onderwijsinstituten. Dit komt simpelweg doordat de instroom daar steeds lager wordt, omdat er minder jongeren zijn.”

Volgens Jan van Ours, hoogleraar toegepaste economie (Erasmus Universiteit Rotterdam), kunnen arbeidsvoorwaarden ook een rol spelen. “In de zorg zijn bijvoorbeeld wel voldoende mensen in opleiding, maar die blijven niet lang hangen vanwege werkbelasting en ongunstige arbeidsvoorwaarden.”

Als de arbeidsvoorwaarden in deze sectoren gunstiger worden, zoals hogere salarissen, denkt van Ours dat het aantrekkelijker wordt om hierin werkzaam te zijn. Maar werknemers zijn niet altijd bereid om zich om te scholen. “Als je bijvoorbeeld lang voor iets gestudeerd hebt, en dan moet je ineens gaan werken in een ander vakgebied waarbij de arbeidsvoorwaarden misschien ook wel slechter zijn, dan zit je daar niet op te wachten.”

Steeds groter tekort aan arbeidskrachten

“Bovendien wordt het tekort aan arbeidskrachten waarschijnlijk steeds groter”, aldus van Ours. “Door de demografische ontwikkelingen in Nederland verdwijnen er veel arbeidskrachten. Er zijn op dit moment meer ouderen dan jongeren in Nederland en die oudere mensen verdwijnen over 10 jaar van de arbeidsmarkt. Dan zijn er nog minder arbeidskrachten om de onvervulde vacatures op te vullen.”

Ook Achterhoek geeft aan dat het tekort aan arbeidskrachten de aankomende jaren  zo blijft. “Hierdoor ziet een bedrijf als Randstad geen andere mogelijkheid dan buitenlandse werknemers inhuren op de korte termijn.”

“Daarnaast is de arbeidsmarkt ook een vrije markt”, vervolgt Achterhoek van het UWV. “Werkgevers mogen zelf weten waar ze werknemers vandaan halen, maar het staat ze uiteraard ook vrij om eigen personeel om te laten scholen of nieuwe werknemers om te laten scholen. Daar zijn genoeg subsidies voor. Nederlanders krijgen dus zeker wel een kans, het gaat nu alleen te langzaam als het om bepaalde sectoren gaat. Werkgevers zijn vaak al heel lang op zoek naar werknemers en hebben die mensen echt nodig om niet failliet te gaan. Als je ze niet in Nederland kunt vinden, kun je uitwijken naar het buitenland.”

Achterhoek nuanceert de plannen van Randstad: Je kunt als werkgever nu al subsidie krijgen voor het aanstellen van werknemers uit Europa. Mensen uit India of Amerika, waarvan de Randstad zegt dat ze die nodig hebben voor ICT, kosten daardoor meer.

Conclusie

Wat minister Asscher zegt over Nederlandse werknemers aanstellen gaat niet zomaar op. Op de korte termijn heeft Nederland buitenlandse werknemers nodig om vacatures te vervullen. Wel kunnen werkgevers er op de lange termijn voor zorgen dat werknemers of aanstaande werknemers worden omgeschoold, want daar zijn subsidies voor. Het is immers wel de bedoeling dat, naast het aantal openstaande vacatures, ook het aantal werklozen Nederlanders daalt.